Haydarpaşa Garı’nın İstanbul Silueti Üzerindeki Etkileri

- Kategori: Mimari Tasarımlar
1908 yılında İstanbul-Bağdat Demiryolu Hattı’nın başlangıç istasyonu olarak inşa edilen gar tarihi ve dünya çapında ünlü mimari özelliklere sahiptir. Gar TCDD’nin ana istasyonudur ve İstanbul Anadolu Yakası’nda yer alır.

Haydarpaşa Garı’nın Tarihi; Osmanlı Padişahı 2.Abdülhamit döneminde yapımına 30 Mayıs 1906’da başlanan bina, 19 Ağustos 1908’de tamamlanarak hizmete açılmıştır. Aylar süren çalışmaların sonucunda her biri 21 metre olan ve suya karşı mukavemeti olan 700 kazık denize çakılmıştır.

  • Mimarisi Alman Yeni Rönesans üslubunda gerçekleştirilen binanın planı bir tarafı uzun U şeklindedir.

Planın ortasında yer alan geniş koridorların iki tarafında da geniş ve yüksek tavanlı odalar sıralanır. Her bir odanın tavanı, tek tek kalem işi nakışla süslenmiştir. Tavanların dört köşesinde o zamanın demiryolu amblemi olan kanatlı tekerlekler yer alır. Binanın temelinde kullanılan pembe granitler özel olarak Hereke’den getirilmiştir. Dış yüzeyde kullanılan açık nefti renge sahip taşlarsaLefke-Osmaneli’den getirilmiştir. Bu taşların en önemli özelliği orta sertlikte olması ve kolay işlenebilmesidir. Her türlü mevsim şartına dayanıklı olan taşlar, özel olarak İtalya’dan getirtilen taş ustaları tarafından işlenmiştir.Binada yer alan göz alıcı vitraylar Linneman tarafından özenle hazırlanmıştır.

  • Gar binası başlangıçta 2525 m2 alana kurulmuş ve bugünkü kapalı kısımları ile birlikte 3836 m2’lik bir alana yayılmıştır.

Haydarpaşa Garı’nın temelinde suya karşı izole edilmiş ahşap kazık üzerine kazıklar kullanılmıştır. Bu kazıklar buharlı şahmerdan ile çakılmıştır.Taşıyıcı sistemi çelik karkas olan projenin döşeme sistemi ise putrellivoltadan seçilmiştir. İnşaatın genelinde toplam,

  • 500 metreküpLefke taşı,
  • 000 metreküp beton,
  • 140 ton demir,
  • 520 metreküp kereste,
  • 000 metre sert ağaç ve
  • 200 metrekare arduvaz çatı kaplaması kullanılmıştır.

Binanın çatısında Alman üslubu hâkimdir. Alman mimarisinde tercih edilen dik çatı üslubunda ve ahşap olarak tamamlanan çatı örtüsü şatafatlı ve görkemli bir dizayna sahiptir. Peronlara bakan kısımsa oldukça sade bir şekilde planlanmıştır. 1908 yılında hizmete açılan gar binasının tam olarak bitmesi 1909 yılının Kasım ayını buldu. Gar binasının hizmete girmesinden sonra deniz kenarında bulunan küçük iskele binası yıkıldı. Yerine vapur iskele binası yapıldı.

1917 yılında infilak eden garın çatısı ve kuleleri yok oldu.Kurtuluş Savaşı’nın başlaması planlanan onarımın gecikmesine neden oldu. 1930′larda başlayan onarım çalışmaları aslın uygun bir şekilde yapıldı. 1933’te Cumhuriyet’in 10. yılına Haydarpaşa Garıeski güzelliğine kavuşmuş olarak girdi.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir